Sosyoloji

Dünyanın Anasoylu En Büyük Toplumu

Batı Sumatra yaylalarında bir erkek hanımının evinde misafir olarak düşünülür.

p0484mn6

Kadınlarca yönetiliyor

Endonezya’daki Batı Sumatra’ya özgü olan Minangkabau etnik grubu, dünyanın anasoylu en büyük toplumudur.

Efsaneye göre Kato Batu krallığını kuran Kral Maharajo Dirahajo 12. yüzyılın ortalarında üç hanımından doğan üç oğlunu hanımlarıyla tek başlarına bırakarak öldü. İlk hanımı olan Puti İndo Jalito oğulların sorumluluğunu ve krallığı üstlenerek anasoylu bir toplumun tohumlarını ekmiş oldu. (kaynak: Rathina Sankari)

p0484mpt

Her şey kadınların tekelinde

Bu eşsiz ve karmaşık toplumsal yapıda çeltik tarlası ve evler gibi atadan kalma zenginlikler kız çocuklarından miras kalır. Çocuklar ananın adını alır ve erkek hanımının evinde bir misafir olarak görülür. (kaynak: Rathina Sankari)

p0484myr

Karışmış bir din

Hinduizm ve Budizm Hindistan’dan gelene kadar Minanglar canlıcıydı (animist), doğanın öğelerine tapıyorlardı. Pawanglar (pawang: ruh uzmanları, büyücüler) hastalık tedavi etmek, geleceği tahmin etmek ya da ruhlarla iletişim kurmak için faydalanılsa da kültürleri hala adata (adat: canlıcı ve Hindu inanış sistemlerinden türemiş yerel gelenekler, inanışlar ve kurallar bütünü) bağlı. (kaynak: Rathina Sankari)

p0484mzn

Benzersiz bir durum

Gelinlerin evlilikten sonra kocalarının evlerine taşındığı İslam kültürünün aksine damatlar, gelinin atadan kalma evine taşınır ve onun ailesiyle birlikte yaşamaya başlar. Gelinin çeyizi damadın eğitim durumuna ve işine göre gelinin ailesi tarafından hazırlanır. (kaynak: Rathina Sankari)

p0484n14

Yeni bir yaşam

Evlilik ayrıntılı bir meseledir. Düğün gününde damat evinden alınır ve İslami usullere göre gerçekleştirilen nikah için gelinin evindeki düğün törenine getirilir. Damat, oynayan kızlar ve tambua (davul) ve talempong (zil, çan) çalan erkekler tarafından görkemli bir şekilde karşılanır. (kaynak: Rathina Sankari)

p0484n1g

Gösteriş ve sükse

Gelinin aile üyeleri en iyi geleneksel giyimlerini giyerler ve damada vermek üzere başlarında para, hediye ve yiyecek taşırlar. (kaynak: Rathina Sankari)

p0484n3c

Eşitlikçi bir muamele

Evlilik, yaşça büyük olanlara ailedeki kendinden genç olanları denetim altında tutmak hakkı verdiği gibi, Minang kadınının toplumluk (toplumsal) ve ekonomik ayrıcalıklar kazanmasına sebep olur. Aile reisleri ve arazi ya da akraba denetleyicileri olarak hakemlik yapıp anlaşmazlıkları çözer ve böylece çeşitli ayinlerde büyük bir görev üstlenir.

p0484n49

Muzaffer sığır

Efsaneye göre Java’daki Majapahit imparatorluğunun kralı Minangkabau’ya karşı savaş ilan ettiğinde Sumatra kralı savaşmak yerine sığır dövüştürmeyi teklif eder. Minangkabau’nun sığırı sivriltilmiş boynuzlarını rakibin karnına batırarak Majapahit tarafının sığırını öldürür.

Minanbkabau adının ”muzaffer” anlamına gelen ”minang” ve ”sığır” anlamına gelen ”kabau” sözlerinden oluştuğu söylenir. Bu yüzden evlerinin çatıları ve kadın başlıkları sığır boynuzu şeklindedir. (kaynak: Rathina Sankari)

p0484n4w

Gururun renkleri

Anasoylu toplum yapısının çok uzun bir süre önce terk edildiği tahmin edilse de bu etnik grup geleneklerine gururla sıkı sıkı tutunmuş ve zamanın sınavına karşı koyabilmiş.

Kara, kırmızı ve sarı Minangkabau bayrağı yaylaların üç ana bölgesinin özelliklerini temsil eder: baş kaldıran doğa için Luhak Limopuluah Koto, cesaret için Luhat Agam, gelenek ve göreneğin kökeni için Luhak Tanah Datar. (kaynak: Rathina Santari)

Kaynak: Rathina Sankari, World’s largest matrilineal society, BBC

Çeviri: Melike Sönmez

Melike Sönmez

Hacettepeli dilbilimci adayı, bilimdili.com çevirmeni

Yorumla

Yorum yazmak için buraya tıklayın...