DÜŞÜNCE

Anadolu’nun Kronikleri: Epik ve Menkıbevi Destan Dünyasına Giriş

ANADOLU’NUN KRONİKLERİ

Epik ve Menkıbevi Destan Dünyasına Giriş

Olgay Söyler

Olgay Söyler’in kaleme aldığı Anadolu’nun Kronikleri kitabı, Kasım 2019’da raflardaki yerini aldı. Karakum Yayınevi etiketiyle yayımlanan kitapta, Türklerin eski inanç sistemlerinin günümüze yansımalarını ve şaman-evliya motifi arasındaki devamlılığın izlerini görebiliyoruz.

Anadolu’yu mayalayan evliyaların yaşam öykülerini, onların bu topraklara ektikleri hayat tohumlarını okurken geçmiş ile günümüz arasında kısa bir yolculuğa çıkıyoruz. Anadolu’nun epik ve menkıbevi dünyasını şekillendiren inanmalar, fikirler hangileriydi? Şamanlar ile ozanlar arasındaki kopmaz bağlar nelerdir? Kitap, işte bunlara benzer nitelikteki soruların cevaplarını içerisinde barındırıyor. Ayrıca okurlarına Sarı Saltık Gazi, Battal Gazi ve Danişmend Gazi’nin hayatlarına dair daha önce hiçbir yerde yazılmamış bilgiler sunuyor.

Keramet, veli kültü, şaman, âşık, baksı kavramlarına Anadolu kültür dairesinin içerisinden bakan ve daha sonra bu kavramların derinine inerek onları Orta Asya medeniyeti ile beraber değerlendiren Söyler’in kitabını okuduktan sonra erenlerin, gazilerin, evliyaların düşün dünyalarına vakıf olacak ve daha önce edinmediğiniz bilgilere de sahip olacaksınız.

Arka Kapak Yazısı:

YAŞAYAN EFSANELER, TARİHÎ GERÇEKLER:

SIRLARIYLA ANADOLU’YU KUŞATANLAR…

Anadolu toprakları, sadece fiziksel zenginliklerinden ve dolayısıyla coğrafî öneminden bahsedilerek kapatılacak bir konu olmamıştır. Anadolu öyle bir konudur ki tarihî serüveni anlatılırken üzerinde kurulup genişlemiş beyliklerin, devletlerin ve toplulukların tüm ayrıntıları anlatılsa dahi eksik çok şey kalacaktır. Çünkü Anadolu bir sırlar hazinesidir. Buradaki sır, gününüz tarih yazımında popüler manada ilgi çekmek için söylenenlerden çok daha ötesidir. Ötelerde bir yerde değildir Anadolu. Vardır, yaşamaktadır ve kıyamete kadar sırlarıyla yaşamaya devam edecektir.

Çeşitli tarih dergilerinde ve internet sitelerinde yazdığı yazılarla Anadolu’yu mayalamış erleri okurların kalplerine nakşeden Mehmet Olgay Söyler, bu kez yazılarını bir araya getiriyor ve araştırmacı tarihçiliğe yeni bir soluk getiriyor. Bu solukta Anadolu’nun her köşesinden, ta diplerinden gelen iklimler var. Efsanelerle gerçeklerin, sırlarla gizemlerin iç içe geçtiği meseleler ve şahsiyetler var. Okunan her satırda, şimdi özlem duyulan nefesler ve sesler var.

Şaman edebiyatından âşık edebiyatına Anadolu’nun epik ve menkıbevi destan dünyası nasıl şekillendi? Bizans-Arap Savaşları gölgesindeki kahraman Battal Gazi’nin gerçek hikâyesi neydi? Kahramanlık destanlarından halk hikâyelerine Anadolu ve Rumeli serhadlerindeki savaşçı velîler kimlerdi? Hakkında her asırda farklı bilgilere erişilen derviş Sarı Saltık Gazi aslında kimdi? Anadolu’da kahramanı Türk olan ilk destan anlatısı Dânişmendnâme’nin ve Danişmend Gazi’nin esas öyküsü neydi?

“Anadolu Kronikleri: Anadolu’nun Epik ve Menkıbevî Destan Dünyası” sadece bu sorulara cevap vermekle kalmıyor, Anadolu’ya taşınan tüm inançları, velî kültünü, keramet motiflerini, destanları ve menakıbnâmeleri yepyeni bir heyecanla kuşatıyor…