*İlk Dönem Bizans Kaynakları

PRİSKOS – EXCERPTA DE LEGATİONİBUS
Atilla’ya gönderilen elçilik heyetinde görev alan Priskos, Avrupa Hunların siyasi, tarihi ve ekonomik yapısı hakkında önemli bilgiler vermektedir. Özellikle Hun sarayı, buradaki törenler, devlet teşkilatı ve Atilla’nın şahsiyeti hakkında ayrıntılı bilgi vermektedir.

MAURİCİUS- STRATEGİKON
Mauricius’un askeri el kitabı olan bu eser sadece Bizans savaş sanatı hakkında değil, Avarlar ve Türk kavimleri hakkında bilgiler içermektedir.

MİRACULA S. DEMETRİİ- AZİZ DEMETRİOS’UN MUCİZELERİ
Slav ve Avarlar’ın Selanik üzerine yaptıkları saldırıları ayrıntılı şekilde ele alınmıştır.

*Orta Dönem Bizans Kaynakları

JOANNES KINNAMOS- HISTORIA
Kinnamos genç yaşta İmparatorluk sekreteri olmuş, ayrıca Anadolu’da Türklere, Balkanlarda Macarlara ve Sırplara karşı yapılan savaşlara katılmıştır. Türkiye Selçukluları ile yapılan Miryokefalon Savaşı’nın anlatımının başladığı bölüm kaybolmuştur. Eserinde Türklerle savaş ve diplomatik temalar hakkında bilgiler yer almaktadır.

NIKETAS KHONIATES- HISTORIA
21 kitaptan oluşan bu eser XII-XIII. yüzyıllara damgasını vurmuştur. Bizans ile Türkiye Selçukluları arasında geçen savaş, siyasi ve ticari ilişkilere değinilir. Anadolu Türk Tarihi açısından çağdaş yazarlara göre en fazla bilgi veren yazarlardandır.

ANNA KOMMENA – ALEXİAD
Türk, Bizans ve Haçlılar tarihinin kesişme dönemi olan; XI-XII. yüzyıllar ele alınmıştır. Amacı İmparator babasının başarılarını çağlar ötesine taşımaktır. Türklerle yapılan savaşları, Büyük Selçuklu Devleti ile Türkiye Selçukluları arasındaki ilişkileri de çok ayrıntılı olarak anlatmaktadır.

MIKHAIL PSELLOS – KHRONOGRAPHIA
Bizans’ın bir yüzyıllık dönemini ele almaktadır. XI. yüzyılın önemli bir tarih kaynağıdır. Çağdaşı olan Bizans tarihçileri onun eserinden faydalanmışlardır.

NIKEPHOROS GREGORAS – HISTORAI ROMAE
Bu eset otuz yedi kitaptan oluşmaktadır. XIII-XIV. yüzyıllardaki Türk tarihi ve Türk-Bizans olaylarını ele almaktadır.

*Son Dönem Bizans Kaynakları

DUKAS – HISTORIA
Türkler hakkında en çok bilgi veren tarihçilerdendir. Bu eseri kırk beş bölüme ayrılmıştır. Anadolu Beyliklerinin kurulması, Osmanlıların Bizans topraklarına yerleşmesi gibi önemli gelişmeleri, ayrıntılı şekilde ele almaktadır. İstanbul’un Fethi sırasında şehirde bulunmadığı halde, daha sonra şehre giderek bizzat şahit olanlardan dinlemiş ve eserine nakletmiştir.

LAONIKOS KHALKOKONDYLES – HISTORIAE
Bu eserde Grekler merkezde olmakla birlikte kısa dünya tarihinin özeti yer almaktadır. Türkler’in Grekleri mağlup etmesinden, Osmanlı Devleti’nin kuruluşu ve gelişmesi, Anadolu ve Balkanlardaki ilerlemeleri yer almaktadır. Bir nevi Osmanlı tarihi kitabıdır.

GEORGIOS SPHRANTZES – MINUS VE MAJUS KRONİĞİ
İstanbul’un Türkler tarafından fethi sırasında şehirde bulunmuş ve esir düşmüştür. Daha sonra özgürlüğüne kavuşmuş ve olanları kaleme almıştır.

MIKHAIL KRITOVULOS – HISTORIA
Bu eser Fatih Sultan Mehmed’e ithaf edilmiştir. Sultanın başarıları ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. İstanbul’un Fethi’nden sonra şehre gelerek görgü tanıklarından bzizzat olayı dinleyip, kaleme almıştır. 1928 yılında Karolidi Efendi tarafından “Tarih-i Sultan Mehmed Han-ı Sani” başlığıyla yayımlanmıştır.

IOANNES ANAGNOSTIS – DIIGISIS
Sultan II. Murad’ın 1430 yılındaki Selanik seferinin görgü tanığıdır. Eserinde Sultan Murad’ın barışçı politikası sayesinde Rum halkın Türk taraftarı olduğuna değinmektedir.

GEORGES PACHYMERES – RELATIONS HISTORIQUES
Yazar dönemini sağduyulu, dengeli ve tarafsız bir şekilde ele almıştır. XIII. yüzyılın en iyi Bizans kaynağıdır. Bizans tarihi ile birlikte Türk ve Bulgar tarihleri açısından da son derece önemlidir. Ayrıca Moğolların, Selçukluların ve Osmanlıların hakkında önemli bilgiler yer almaktadır.

KAYNAKÇA=

Georges Pachymeres, “Bizanslı Gözüyle Türkler” çeviren: İlcan Bihter Barlas, İstanbul, İlgi Kültür Sanat Yayıncılık, 2019.

Melek Delibaşı, “Türk Tarihinin Bizans Kaynakları”, Cogito (Bizans Özel Sayısı), İstanbul, 1999.

İsmail Mangaltepe, “Bizans Kaynaklarında Türkler”, Doğu Kütüphanesi Yayınları, İstanbul, 2009.

The post Bizans Kaynaklarında Türkler appeared first on Bilimdili.com.

Nikola Tesla son yıllarda ülkemizde oldukça bilinen bir isim haline geldi. Sıradışı mühendisten ziyade deli bir bilim adamı olarak tanınıyor halk arasında. Tesla’yı bir şekilde duyup hayranlıkla onunla ilgili ortaya konanları takip eden insanlar çoğu zaman asılsız bilgilerle karşı karşıya kalıyorlar. Tesla gibi zaten sıradışı olan bir adama ruhani güçler bahşetme gereksinimi hissediyoruz sanırım. Normal bir insanın çok zeki olup büyük başarılara imza atması inanılmaz görünüyor olabilir.

Tesla ile ilgili asılsız bilgileri görmezden gelmişimdir hep. Çünkü saman alevi gibi geçip gitmiştir. Fakat son zamanlarda 116 yıllık olduğu öne sürülen bir röportaj var ki inanılmaz. Tesla neredeyse peygamberliğini ilan edecek. O derece deli saçması şeyler yazıyor içinde. Bir de bu yazı örneğini vereceğim tanınmış internet sitelerince yayınlanmaya ve okutturulmaya devam ediyor.

İlgili röportajı yukarıda örneğini verdiğim internet sitelerinin herhangi birinden okuyabilirsiniz. Biz gelelim bu röportajın sahte olduğunu nereden anladığımıza.

Öncelikle bu röportaj Türkiye kaynaklarına EWAO¹ adlı bir internet sitesinden çeviri² yoluyla girmiş (Bu arada EWAO adlı internet sitesinde dünyayı uzaylıların yönettiğine inanıyorlar). O internet sitesinde bu sözde röportaj 20 Şubat 2017 tarihinde yayınlanmış ve 116 yıllık olduğunu öne sürmüşler. Bu durumda 1901 yılına ait olması gerekiyor idi. Fakat internette biraz derin araştırma yapınca onların bu yazıyı The Event Chronichle³ adlı bir başka internet sitesinden iki yıl gecikmeli olarak aşırdığını görüyoruz. Hal böyle olunca bizim röportajın tarihi 1899 yılına gidiyor.

1899 yılına bakarak röportajda geçen konuları ele alalım. Gazeteci bir soruda Einstein’ın Görelilik kuramını sorduğunda Tesla yerden yere vuran bir yanıt veriyor. Fakat böyle bir konuşmanın imkanı yok. Çünkü Einstein 1899’da 20 yaşında ve vatansız bir adam olarak Zürih Politeknik öğrencisi. Üstelik ortada görelilik kuramı da yok. Özel görelilik kuramı 1905 yılında ün kazanıyor.⁴ Bu soru tamamen tutarsız.

Gelelim Nikola Tesla’nın “mağlup bir adamım sözlerine. Tesla 1899’da kendini mağlup ilan etmiş olamaz. Çünkü o yıllarda Colorado Springs’de kurduğu laboratuvarında herkesin ilgi ile izlediği, hatta çoklarının korktuğu bir takım yıldırım deneyleri yapıyordu. O yıl henüz 43 yaşındaydı ve hayallerini birer birer gerçekleştiriyordu.⁵

Röportajda geçen diğer bir ifade ise aynen şu şekilde; “Tüm astronomik yasaların ortadan kalktığı ve matematiksel denklemlerin işe yaramadığı, değişime uğramayan bir yıldız keşfettim. Bu yıldız bu galakside. Boyutu bir elma kadar, ağırlığı ise tüm Güneş Sistemi’miz kadar”. Yani diyor ki; “karadelikleri ben buldum”. Oysa 1783 yılında Cambridge öğretim görevlisi John Michell Londra Kraliyet Topluluğu’nun Felsefi Faaliyetleri dergisinde “yeterli ölçüde yoğun ve kütleli bir yıldızın ışığın kaçamayacağı yeğinlikte bir kütle çekim alanı” konusunu dile getiren makale yayınladı. Yani bunu Tesla bulmuş olamaz. Ayrıca bugünkü anlamda öne çıkan “karadelik” fikri ise henüz çok yeni. 1969 yılında John Wheeler tarafından adlandırılıyor.⁶

Ben burada yalnızca Türkçe metin üzerindeki tutarsızlıkların bir kaçını ele aldım, İngilizce metinde çok daha fazla çürütülecek malzeme var ama bu kadarının yeterli olduğunu düşünüyorum. Bu konunun beni rahatsız eden diğer yüzü ise adeta bir senaryo halinde kurgulanmış olması. Kim, neden bu yalanları söyler diye insan düşünmeden edemiyor. Ancak onun da yanıtı buldum.

Bu röportaj hikayesi özünde çok masum bir tiyatro oyununa dayanıyor. Stevan Peşiç adında Sırp bir yazarın “Tesla: veya Meleklerin Uyarlanması” adlı eserinden çıkıyor⁷. Tesla’yı oyununda abartarak ve gerçeklere sadık kalmadan anlatan Peşiç’in oyunu ilk olarak 1995’te Belgrad’da ve ardından dünyanın bir çok yerinde oynanıyor. Oyun 2001’de⁸ ve 2014’te⁹ film olarak da vizyona giriyor. İsteyenler oyunu ve filmi internetten izleyebilirler.

Tesla’nın düzmece röportajının bir diğer esin kaynağı ise gerçek bir röportaj olabilir. Samuel Cohen tarafından gerçekleştirilen “Elektrik Sihirbazı” adlı röportaj belgelidir¹⁰.

Bütün bunlar dışında gizli bir belge, fotoğraf, ya da röportaj çıkarsa onu yayınlayacak olan ancak Tesla’nın belgelerine el koyan Amerikan ulusal güvenliğidir. Bir çok belge yayınlanmamasına rağmen FBI arşivindeki¹¹ Tesla’ya ait belgelerin bir kısmı şu an herkes açık olarak yayınlanmaktadır.

Tesla insanlığın geleceğini şekillendiren harika buluşlar yapmıştır ancak o da herkes gibi bir insandır. Yalanlar ile itibarsızlaştırılması ve bilginin kirletilerek bilimin çarpıtılması kimseye bir kazanç sağlamayacaktır.

Bilimi gerçekten bilim için mücadele veren internet betiklerinden takip etmenizde de yarar vardır.

Kaynakça

1 Nikola Tesla’s most extraordinary interview hidden for 116 years, http://ewao.com/2017/02/20/nikola-teslas-extraordinary-interview-hidden-116-years/

2 Nikola Tesla’nın 116 yıl sonra ortaya çıkan röportajı, http://www.webtekno.com/esla-roportaji-h25545.html

3 Nikola Tesla: “Everything is the Light” – Interview with Nikola Tesla from 1899, http://www.theeventchronicle.com/study/nikola-tesla-everything-is-the-light-interview-with-nikola-tesla-from-1899/

4 Michio Kaku, 2004, Einstein’ın Evreni, Sf 13-60

5 Margaret Cheney, 1981, Zamanın Ötesindeki Deha Tesla, Sf 141-146

6 Stephen Hawking, 1996, Zamanın Kısa Tarihi, Sf 109-110

7 Tesla or the Adaptation of an Angel, https://www.youtube.com/watch?v=rL_5JLkzV_4

8 Tesla ili prilagodjavanje andjela, 2001, http://www.imdb.com/title/tt0288842/

9 Tesla ili prilagodjavanje andjela, 2014, http://www.imdb.com/title/tt3875232/

10 Samuel Cohen, Haziran 1915, The Electrical Experimenter Dergisi, Sf 39

11 FBI İnternet Arşivi, https://vault.fbi.gov/nikola-tesla/Nikola%20Tesla%20Part%2001%20of%2003/view

The post 116 Yıllık Nikola Tesla Yalanı appeared first on Bilimdili.com.