Tarih

Atatürk’ün Türkçe, Farslaşma, Araplaşma ve Ümmetçilik Hakkındaki El Notları (Askeri Arşiv)

Farslaşma

İdareyi ellerine aldılar. Türkü hakir görmeye ve göstermeye çalışan bu yabancı unsurlardır. Acemleri Taklit: Selçuk hükümdarları, zamanla milli şiarlarını kaybettiler. Acemleri örnek tutmak hatasına düştüler. Sasanileri taklit ettiler, Acem’in harsını, bilhassa debdebe ve sefahatını aldılar. Saraya Acem dilini soktular. Edebiyatı Acemce yaptılar. Devlet dili Arapça ile karışık Acemce oldu.

Teşekkür olunur ki sarayın bu Acemleşmesi millete o kadar tesir edemedi. Millet yine Türk kaldı. Dilini adetini bırakmadı. Fakat şüphesiz hanedanın Acemleşmesi, Türklüğün ilerlemesine çok zarar verdi. Eğer Acem dili böyle revaç görmeseydi Celalettin Rumi’nin Mesnevisi, Ömer Hayyam’ın Rubaiyatı Türkçe yazılmış olacaktı…

Zengin Türk Kütüphaneleri

Türklerin tesis ettikleri büyük kütüphaneler dikkate şayandır. Merv’de on kadar kütüphane vardı. Dünyanın hiçbir yerinde kitapları bu kadar seçme kütüphane yoktu. Yalnız birinde 12.000 kitap vardı. Büyük alimler bu kütüphanelerde tetkikat icra ederlerdi. Maveraünnehir kütüphaneleri pek meşhurdu. Bu kütüphanelerden birini ziyaret eden İbni Sina diyor ki: “Öyle eserler tesadüf ettim ki isimlerini bile kimse işitmemişti; hatta ben de ilk defa görüyordum.”

Din, Ümmetçilik ve Araplaşma

Yüz binlerce Türk, kitleler halinde Anadolu’ya, Irak’a ve Suriye’ye geçip yerleşmişlerdir. Irak ve Suriye’de evvel ve sonra yerleşmiş olan Türkler, oralarda din ve Araplık tesiri altında kalarak Araplaşmış bulunuyorlar. Bu tesirler olmasa idi, bugün oraları baştan aşağı Türk olurdu.

Görülüyor ki din, milliyetçilik yerine ümmetçiliği koyduğu için buna muvaffak olunamamıştır. Çünkü Müslümanlık Arap’ın malı sayılmış, Arap’a hürmeti mucip olmuştur. Türk’te milliyet duygusunu silmiştir. Bunun neticesi olarak, Irak ve Suriye’dekiler Türk olmadıktan başka, oralarda yerleşmiş olan milyonlarca Türk Araplaşmış gitmiştir.

Mustafa Kemal Atatürk

Hazırlayan Sergen Çirkin

**Genelkurmay Askeri Tarih ve Strateji Etüt (ATASE) Dairesi Arşivi

Bu slayt gösterisi için JavaScript gerekir.