Tarih

Evliya Çelebi’nin Anadolu’daki Son İzi de Silinmek Üzere

Osmanlı tarihinin en ilginç simalarından biri olan Evliya Çelebi’nin Anadolu’daki son izi de silinmek üzere.  Çelebi’nin el yazısı, Karaman Pir Ahmed Camisinde, giriş kapısının sağ tarafındaki mermer direkte bulunuyor. Kare planlı kesme taştan yapılan Karaman Pir Ahmed Camii, vakıf kayıtlarına göre 1547 yılından önce inşa edilmiş. İ. Hakkı Konyalı camiye ait bir tamir kitabesini zamanında incelemiş ve notlar almış, fakat bu kitabe günümüzde kayıp. Ancak cami genel görünümüyle Beylikler devrine ait bir yapı izlenimi veriyor. Evliya Çelebi’nin notları hakkında araştırmalar yapan Dr. Mehmet Tütüncü ise konu hakkında Milliyet’ten Mert İnan’a şunları anlattı:

“Evliya Çelebi’nin en büyük özelliklerinden biri gezdiği yerlere kendine ait bir not bırakmasıydı. Çelebi, seyahatlerinde  ziyaret ettiği camilerin uygun yerlerine kendi ismi, ziyaret ettiği yıl ve kendisine bir Fatiha okunmasını yazmayı ihmal etmezdi. Evliyanın bu notlarından Bulgaristan ve Bosna’da birer örneği zamanımıza kadar ulaştı. Notların Türkiye’de sadece 2 örneği bulunuyordu. Adana Hasan Ağa Camii’ndeki yazı 1998’deki deprem sonrası yanlış restorasyonla silinerek yok edildi. Karaman’daki yazı kurtarılamazsa Çelebi’nin son izi yok olacak…

Çelebi, Hac yolculuğu sırasında Karaman’dan geçerken Pir Ahmed Camii kapısının sol tarafındaki taş söveye ‘Seyyah alem Evliya ruhiycün Fatiha sene 1082’ yazısını yazıyor. Yazı bundan 10 yıl kadar önce okunabilecek durumdayken şimdilerde maalesef büyük tehdit altında. Tarihi cami ise tinercilerin ve evsiz insanların barınak sahası oldu. Geçtiğimiz günlerde kitabenin etrafında ateş yakılıp duvarlara boya ile bir şeyler yazıldığına şahit oldum. Tarihi camide maalesef hiçbir güvenlik tedbiri alınmadığı gibi kaderine terk edilmiş bir halde. Bu şekilde tinercilerin barınağı haline gelen caminin dışında ısınmak için ateş yakıldığı ve taşların sökülüp yıkıldığını tespit ettim. Yetkililer önlem almazlarsa yakında Evliya Çelebi’nin Türkiye’deki tek somut izini ebediyen kaybetmiş olacağız. Büyük seyyahımız Evliya Çelebi’nin son izinin korunması için Vakıflar Genel Müdürlüğü, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Karaman Belediyesi’nin acilen harekete geçmesi gerekiyor.”